Khởi nghĩa Phùng Hưng

Phùng Hưng (chữ Hán: 馮興; ? – 789/791) tự Công Phấn, hiệu Đô Quân, là lãnh tụ một cuộc nổi dậy chống lại sự đô hộ của nhà Đường thời Bắc thuộc lần thứ ba (602–905) trong lịch sử Việt Nam

Phùng Hưng là người sinh ra ở làng Đường Lâm thuộc Giao Châu, trong gia đình nhà phú hào, giàu có. Nhà có 3 anh em cùng lớn lên bên nhau và đều là những anh hùng kiệt xuất. Từ nhỏ, Phùng Hưng đã là một người anh dũng song toàn, giỏi giang, khỏe mạnh và có tính khí bộc trực, thương người, hay giúp đỡ người khác.

Ông là con cháu của cụ Phùng Tói Cái – vị quan thời Đường Cao Tổ, làm quan lang ở vùng đất Đường Lâ, nổi tiếng hiền lành đức độ, thông minh hơn người. Cha là ông Phùng Hạp Khanh từng tham gia cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan. Sau khi kết thúc trở về quê an dưỡng tuổi già thì chăm chú vào việc ruộng vườn và nhanh chóng trở nên giàu có.

3 anh em nhà Phùng Hưng mất cha mẹ khi tới 18 tuổi, tự nuôi lớn lẫn nhau, đùm bọc sinh sống. Trong 3 người thì Phùng Hưng là người nổi tiếng có khí phách, dũng cảm và trí tuệ nhất. Khi trưởng thành, Phùng Hưng đã nối nghiệp cha trở thành quan lang của vùng Đường Lân. Nhân dân trong vùng ai cũng quý mến khi ông đức độ, cứu giúp người nghèo, trừng trị quân gian ác, mang lại cuộc sống bình yên hơn cho nhân dân. Nước ta thời Đường được gọi là An Nam đô hộ phủ đang nằm dưới ách thống trị của bọn tham quan đô hộ. Quan lại nhà đường ra sức đàn áp, vơ vét của cải, bóc lột sức lao động của người dân.

Vào năm 776, Phùng Hưng cùng với người em của mình là Phùng Hải quyết tâm tìm cách làm cuộc khởi nghĩa đánh đổ bọn đàn áp, vùng lên giành lại quyền tự chủ. Khởi nghĩa Phùng Hưng do ông lãnh đạo được đông đảo nhân dân ủng hộ và hưởng ứng. Sau thời gian ngắn tập hợp, đội quân dưới trướng ông số lượng người vô cùng đông.

Dù trang bị những loại vũ khí đơn giản, thô sơ nhưng với tinh thần chiến đấu quật cường, khởi nghĩa Phùng Hưng vẫn giành nhiều thắng lợi đáng khen ngợi. Phùng Hưng kéo quân đông bao vây lấy thành Tống Bình. Chiến đấu nhiều ngày đêm cuối cùng quân dân dưới trướng Phùng Hưng cũng chiếm được thành và chính thức cai quản vùng đất này.

Nhưng cai trị được một thời gian thì tướng Phùng Hưng qua đời, con trai Phùng An lên cai quản vùng đất và nối nghiệp cha mình. Nhưng tới gần cuối năm 791 thì nhà Đường lại đem quân đàn áp khốc liệt, với viện trợ lực lượng hùng hậu khiến Phùng An ra hàng.